ફ્રાન્સમાં વિદ્યાર્થીઓનું આંદોલન બન્યું હિંસકઃ ૨૦૦૦ આંદોલનકારીની ધરપકડઃ ૩૦૦થી વધુ પોલીસ ઘાયલ

Author: નોબત સમાચાર

ફ્રાન્સમાં વિદ્યાર્થીઓનું આંદોલન બન્યું હિંસકઃ ૨૦૦૦ આંદોલનકારીની ધરપકડઃ ૩૦૦થી વધુ પોલીસ ઘાયલ

શૈક્ષણિક સુવિધાઓ બદતર હોવા છતાં સરકારે રૂ।. પાંચ લાખ કરોડ જેટલુ બજેટ ઘટાડતા

પેરીસ તા. ૩: ફ્રાન્સમાં વિદ્યાર્થી આંદોલન રમખાણોમાં ફેરવાયું છે. આંદોલનકારીઓએ સ્કૂલોને આગચંપી કરીને શિક્ષકો પર પેટ્રોલ છાંટતા પોલીસ સાથે ઘર્ષણ પછી ૨૦૦૦ જેટલા વિદ્યાર્થીઓની ધરપકડ કરાઈ છે અને ૩૦૦થી વધુ પોલીસ કર્મી ઘાયલ થયા હોવાનું જાણવા મળે છે.

ફ્રાન્સમાં શાળાઓની જર્જરિત સ્થિતિ, શિક્ષકોની અછત અને વર્ગખંડોમાં વિદ્યાર્થીઓની વધતી સંખ્યા સામે શરૂ થયેલું વિદ્યાર્થીઓનું આંદોલન હવે દેશવ્યાપી વિરોધમાં ફેરવાયું છે. સરકારના ૫.૪ લાખ કરોડ રૂપિયા (૫૪ અબજ યુરો)ના ખર્ચકાપના પ્રસ્તાવ સામે વિદ્યાર્થીઓ, સરકારી કર્મચારીઓ અને વિવિધ ક્ષેત્રના કામદારો રસ્તા પર ઉતરતાં અનેક શહેરોમાં તંગદિલી સર્જાઈ છે. કેટલાક સ્થળોએ વિરોધ દરમિયાન આગચંપી, તોડફોડ અને પોલીસ સાથે અથડામણની ઘટનાઓ પણ બની છે. દેશભરમાં ૪૦૦થી વધુ હાઈસ્કૂલ અને અનેક યુનિવર્સિટી કેમ્પસ બંધ રહૃાા અથવા શિક્ષણ કાર્ય ખોરવાયું છે. અત્યાર સુધીમાં ૪૪૦થી વધુ લોકોની અટકાયત કરવામાં આવી છે, જેમાં મોટાભાગના સગીર છે. વિરોધ દરમિયાન પોલીસકર્મીઓ, શિક્ષકો અને વિદ્યાર્થીઓ સહિત અનેક લોકો ઘાયલ થયા છે.

પેરિસ આસપાસના કામદાર વિસ્તારોમાંથી શરૂ થયેલું આંદોલન લિલ, લિયોન, નાંતે, માર્સેઈ, બોર્ડો, રેન, તુલૂઝ અને સ્ટ્રાસબર્ગ જેવા શહેરો સુધી પહોંચ્યું છે. શરૂઆતમાં વિદ્યાર્થીઓ શાળાના પ્રવેશદ્વાર સામે કચરાના ડબ્બા, લાકડાં અને ધાતુની વાડ ગોઠવીને વર્ગો અટકાવતા હતા. બાદમાં કેટલાક સ્થળોએ સ્થિતિ વધુ ઉગ્ર બની. માર્સેઈમાં લિસે સેન્ટ-એક્ઝ્યુપેરી નજીક વિરોધીઓએ રસ્તા પર આગ લગાવી હતી. આગ બુઝાવવા પહોંચેલી ફાયર બ્રિગેડની ગાડીને કેટલાક લોકોએ આગ ચાંપી દીધી હતી. અન્ય એક શાળામાં આગચંપીના પ્રયાસ દરમિયાન પેટ્રોલ શાળાના પ્રિન્સિપાલ અને વાઇસ પ્રિન્સિપાલ પણ દાઝ્યા હતા.

શિક્ષકોની અછત, વર્ગખંડોમાં વધુ પડતી ભીડ અને શાળાઓમાં અપૂરતી સુવિધાઓ સામે શરૂ થયેલા વિરોધ દરમિયાન અનેક સ્થળે આગજની, તોડફોડ અને પોલીસ સાથે અથડામણ થતાં સ્થિતિ ગંભીર બની છે. શિક્ષણ મંત્રાલયના શુક્રવાર બપોર સુધીના આંકડા મુજબ ૫૬૪ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓમાં દેખાવો અથવા કામગીરીમાં અવરોધ નોંધાયા હતા. આશરે ૪૦૦ ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળાઓ બંધ રહી હતી અને અનેક સંસ્થાઓએ દૂરથી શિક્ષણ આપવાની વ્યવસ્થા કરી હતી.

ગૃહ મંત્રાલયે જાહેર કરેલા આંકડા મુજબ એક જ દિવસમાં ૨૦૦૦ જેટલા આંદોલનકારીઓની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને ૩૦૫ પોલીસ તથા અન્ય સુરક્ષાકર્મીઓ ઘાયલ થયા હતા. ૧,૦૨૭ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ આંદોલનથી પ્રભાવિત થઈ હતી, જેમાંથી ૨૨૨ સ્થળે પ્રવેશ અવરોધાયો હતો.

શિક્ષણમંત્રી એદુઆર જેફ્રેએ જણાવ્યું હતું કે આંદોલન શરૂ થયા પછી ૧૭૦ વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષણ વિભાગના ૬૫ કર્મચારીઓ ઘાયલ થયા છે. ઘાયલ કર્મચારીઓમાં ૪૦ આચાર્યોનો સમાવેશ થાય છે. સોથી વધુ ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળાઓને ગંભીર નુકસાન થયું હોવાનું પણ તેમણે જણાવ્યું હતું. વિદ્યાર્થીઓ અને કર્મચારીઓની ઈજાના આંકડા સમગ્ર આંદોલનના સમયગાળાના છે.

વિરોધનું તાત્કાલિક કારણ વડાપ્રધાન સેબાસ્ટિયન લેકોર્નુની સરકારનો ૫.૪ લાખ કરોડ રૂપિયા (૫૪ અબજ યુરો)નો ખર્ચકાપનો પ્રસ્તાવ છે. આપેલી માહિતી અનુસાર, ફ્રાન્સનું જાહેર દેવું ૨૦૨૬ના મધ્ય સુધીમાં ૩૫૯.૬ લાખ કરોડ રૂપિયા (૩.૫૯૬ ટ્રિલિયન યુરો) પહોંચ્યું છે, જે જીડીપીના આશરે ૧૧૯ ટકા જેટલું છે. સરકારના અંદાજ મુજબ નિયંત્રણ નહીં આવે તો ૨૦૨૭ સુધીમાં તે ય્ડ્ઢઁના ૧૨૧.૭ ટકા સુધી પહોંચી શકે છે. સરકારના પ્રસ્તાવમાં વિવિધ સરકારી વિભાગોના ખર્ચમાં ઘટાડો, માળખાકીય વિકાસ માટેના ભંડોળમાં રોક અને શિક્ષકો સહિત સરકારી કર્મચારીઓના મૂળ પગારમાં ૨૦૨૭ સુધી સ્થગિતીનો સમાવેશ થાય છે.

વિદ્યાર્થીઓનો મુખ્ય રોષ માત્ર બજેટ સામે નથી. અનેક વર્ગખંડોમાં ૩૪થી ૩૮ અથવા તેનાથી વધુ વિદ્યાર્થીઓ હોવાનો દાવો કરવામાં આવી રહૃાો છે. શિક્ષકોની ખાલી જગ્યાઓને કારણે ગણિત, ભૌતિકશાસ્ત્ર અને અન્ય વિષયોના વર્ગો લાંબા સમય સુધી નિયમિત રીતે ચાલી શકતા નથી. આ ઉપરાંત જૂની શાળાઓમાં ગરમી સામે પૂરતી વ્યવસ્થા ન હોવાનો મુદ્દો પણ ઉઠ્યો છે. વિદ્યાર્થીઓ પોલીસની કાર્યવાહી સામે પણ નારાજગી વ્યક્ત કરી રહૃાા છે. પેરિસની એક શાળાની બહાર લગાવવામાં આવેલા બેનર પર લખવામાં આવ્યું હતું ઓછા પોલીસકર્મીઓ, વધુ નાણાં.

વિદ્યાર્થી આંદોલનને સરકારી કર્મચારીઓ, હોસ્પિટલ કર્મચારીઓ, જાહેર પરિવહન કર્મચારીઓ અને અન્ય ક્ષેત્રોના કામદારોનું સમર્થન મળ્યું છે. કામદાર સંગઠનોએ દેશભરમાં ૧૭૦થી વધુ સંયુક્ત રેલીઓ યોજી હતી. સીજીટી સંગઠને સરકારને ખર્ચકાપ અને પગાર સ્થગિતીનો પ્રસ્તાવ પાછો ખેંચવા માટે ૪૮ કલાકની સમયમર્યાદા આપી છે. આંદોલનને ૧૯૬૮ના વિદ્યાર્થી-કામદાર વિરોધ અને ૨૦૦૬ના સીપીઈ વિરોધ સાથે પણ સરખાવવામાં આવી રહૃાું છે. ફ્રાન્સ સામે હવે મોટો પડકાર એ છે કે વધતા જાહેર દેવા વચ્ચે સામાજિક અસંતોષને કેવી રીતે સંભાળવો અને સાથે સરકારી ખર્ચમાં ઘટાડો કેવી રીતે કરવો. દેવા પરના વ્યાજ પાછળ આ વર્ષે સરકારને ૭.૯ લાખ કરોડ રૂપિયા (૭૯ અબજ યુરો) અને ૨૦૨૭માં ૯.૧ લાખ કરોડ રૂપિયા (૯૧ અબજ યુરો) સુધીનો ખર્ચ થવાની ધારણા છે. આ રકમ શિક્ષણ પાછળના ૬.૫૫ લાખ કરોડ રૂપિયા (૬૫.૫ અબજ યુરો) અને સંરક્ષણ માટેના ૬.૩૪ લાખ કરોડ રૂપિયા (૬૩.૪ અબજ યુરો) કરતાં પણ વધુ છે.

વડાપ્રધાન સેબાસ્તિયાં લેકોર્નુએ ગુરુવારે કટોકટી બેઠક યોજી હતી અને મંત્રીઓને આગામી દિવસોના સત્તાવાર પ્રવાસ રદ કરવા જણાવ્યું હતું. ગૃહમંત્રી લોરાં નુનેઝે વ્યવસ્થા પુનઃસ્થાપિત કરવા વિશેષ રમખાણ નિયંત્રણ દળો અને મોબાઇલ સુરક્ષા ટુકડીઓની મદદ લેવાની જાહેરાત કરી હતી. સરકારનું કહેવું છે કે શાંતિપૂર્ણ વિરોધનો અધિકાર માન્ય છે, પરંતુ શાળાઓના પ્રવેશ રોકવા, સંપત્તિને નુકસાન પહોંચાડવા અને હિંસા સામે કાર્યવાહી કરાશે.

પોલીસની કાર્યવાહી સામે પણ સવાલો ઊઠ્યા છે. કેટલાક કિશોરોને ગંભીર ઈજા થતાં શિક્ષક સંગઠનો અને અધિકાર સંગઠનોએ બળપ્રયોગ અંગે વાંધો ઉઠાવ્યો છે. ગૃહ મંત્રાલયે પોલીસ હિસાના આરોપો અંગે ત્રણ તપાસ શરૂ કરી હોવાનું જણાવ્યું છે. સરકારે આંદોલનને રાજકીય રીતે ઉશ્કેરવાનો આરોપ કટ્ટર ડાબેરી પક્ષ પર મૂક્યો છે, જે પક્ષે નકાર્યો છે.

સમાજમાધ્યમો પર આ ઘટનાઓને મુસ્લિમ પ્રવાસીઓના સંગઠિત હુમલા અથવા દેશ પર કબજા તરીકે રજૂ કરતી પોસ્ટો પણ વહેતી થઈ છે. જોકે ચકાસેલા અહેવાલો આ સંકટનું મૂળ શિક્ષણની સ્થિતિ અંગેના વિદ્યાર્થી આંદોલનમાં દર્શાવે છે. ચોક્કસ હિસક ઘટનામાં જવાબદારી તપાસથી નક્કી થવાની છે; સમગ્ર ધાર્મિક કે પ્રવાસી સમુદાયને જવાબદાર ગણાવવા માટે પુરાવા મળ્યા નથી.

જો આપને આ પોસ્ટ ગમી હોય તો શેર કરો...